هنر درمانی(1)

در سری مقالات هنر درمانی به سراغ هنر های مختلف رفته و آثار آن ها را بر جسم و روح آدمی بررسی خواهیم کرد. اگر مایل هستید آثار هنر بر سبک زندگیتان را بدانید، این مقالات به شما کمک زیادی خواهند کرد. در گام اول می خواهیم به سراغ هنر موسیقی برویم و ابعاد مختلف آن را شناسایی کنیم پس تا پایان ما را همراهی کنید.

موسیقی درمانی

موسیقی درمانی

امروزه پژوهش های زیادی در رابطه با موسیقی درمانی و آثار موسیقی بر جوارح و جوانح انسان ها صورت گرفته که نتایج این پژوهش ها جالب و درخور توجه است. از همین رو قصد داریم در این مقاله به چند مورد از این نتایج اشاره کنیم پس با ما همراه باشید.

 

موسیقی و قلب

در ابتدا قصد داریم تاثیر موسیقی بر سلامت قلب را بررسی کنیم، بله سلامت قلب!!

یکی از افراد پیشگام در حوزه موسیقی درمانی دکتر مکس لرمان(Max Lerman) می باشد. از نتایج جالبی که این فرد در حین مطالعاتش به آن دست یافته اثر مثبت موسیقی بر سلامت قلب انسان است.

بدین صورت که هنگامی که موسیقی مورد علاقه شما پخش می شود، حرکت جریان خون در رگ های شما راحت تر شده و در نتیجه تعادل ضربان قلب و کاهش فشار خون را به دنبال دارد و در مجموع سبب بهبود عملکرد قلب می شود.

از دیگر افرادی که در این زمینه به تحقیق و پژوهش پرداخته دکتر الین چو می باشد. وی تعدادی از افرادی که دارای نارسایی قلبی خفیف بودند را به کنسرت زنده پیانو کلاسیک برده و در طول کنسرت و با تغییر ریتم و سرعت قطعات، فعالیت الکتریکی قلب بیماران را اندازه گیری نمود.

نتیجه آزمایش نشان داد که اثر قطعات موسیقی بر روی افراد مختلف متفاوت است یعنی موسیقی که برای شما آرامش بخش است ممکن است برای فرد دیگری آزار دهنده باشد اما نکته حائز اهمیت این است که چگونه    می توان از نتایج این پژوهش استفاده نمود؟

در پاسخ به پرسش فوق دکتر الین چو راهکار زیر را ارائه نموده است:

ما می توانیم با درک نحوه واکنش قلب یک فرد به تغییرات موسیقی، اقدامات متناسب با موسیقی را به گونه ای که به نتیجه دلخواهمان دست یابیم طراحی کنیم.

تا اینجا با آثار موسیقی بر قلب انسان آشنا شدیم. در گام بعد قصد داریم اثر موسیقی بر حافظه انسان را بررسی کنیم.

موسیقی و حافظه

در آغاز اثر موسیقی بر حافظه نوازندگان آن را مورد بررسی قرار می دهیم. در این زمینه دانشگاه هنگ کنگ پژوهش جالبی انجام داده که دانستن آن خالی از لطف نیست

این دانشگاه 45 نوازنده ارکستر بین سنین 6 تا 15 سال را مورد بررسی قرار داد و دریافت که کودکان و نوجوانان نوازنده نسبت به هم سن و سالان غیر نوازنده شان از توانایی بیشتری برای بخاطر سپردن کلمات و مکان ها برخوردارند.

پژوهشگران این دانشگاه سال بعد نیز مجددا به سراغ اعضای همان ارکستر رفتند و دریافتند افرادی که هنوز عضو ارکستر هستند و به نوازندگی مشغولند نسبت به کسانی که از ارکستر خارج شده اند به مراتب حافظه قوی تری دارند.

در واقع موسیقی سطح دقت و هوشیاری افراد را بالا می برد و از این طریق سبب تقویت حافظه می شود. فرد هنگامی که به موسیقی گوش می دهد دقت زیادی صرف دریافتن ریتم، ملودی، آهنگ و… می کند که این موضوع تقویت حافظه را بدنبال دارد.

در وهله بعد اثر موسیقی بر حافظه شنوندگان را بررسی خواهیم کرد.

در رابطه با مبحث فوق دو دیدگاه متفاوت وجود دارد که به تفصیل به بیان آن می پردازیم.

دیدگاه اول: اثر مثبت موسیقی بر حافظه

برای دست یافتن به نتیجه فوق پزوهشگران دو گروه دانش آموز با ضریب هوشی یکسان و شرایط مشابه را انتخاب کرده و دروس یکسان را به دو شیوه مختلف به آن ها آموزش دادند.

گروه اول شامل دانش آموزانی بود که به صورت ریتمیک و موزیکال مشغول علم آموزی بودند و گروه دوم آن دسته از دانش آموزانی بودند که به صورت عادی و با شیوه های آموزشی مرسوم به یادگیری می پرداختند.

محققان برای ارزیابی عملکرد دو شیوه فوق پس از یک هفته آزمونی یکسان از مباحث آموزشی از دو گروه گرفتند که نتیجه آزمون نشان دهنده موفقیت گروه اول(گروهی که به صورت موزیکال آموزش می دیدند) بود. در واقع نتیجه آزمون فوق تاثیر مثبت موسیقی بر حافظه کوتاه مدت را نشان می دهد.

پژوهشگران پژوهش مذکور به سبب بررسی اثر موسیقی بر حافظه بلند مدت انسان بعد از یک ماه مجددا از دو گروه امتحانی با سوالات مشابه گرفتند و باز هم به نتیجه ای مثل آزمون قبل دست یافتند و از این طریق دریافتند که موسیقی حافظه بلند مدت انسان را نیز تقویت می کند.

دیدگاه دوم: اثر منفی موسیقی بر حافظه

برای رسیدن به دیدگاه فوق پژوهشی به شرح زیر صورت گرفت:

در این پژوهش سه گروه از افراد با ضریب هوشی یکسان را در شرایط متفاوت قرار می دهیم.

گروه اول شامل افرادی است که بدون گوش دادن به موسیقی در آزمون شرکت می کنند.

گروه دوم افرادی را که حین آزمون به موزیک های لایت و ملایم گوش می دهند را فرا می گیرد.

و در نهایت گروه سوم آن دسته از افرادی که با گوش دادن به موزیک تند و راک در آزمون شرکت می کنند را در بر می گیرد.

تا این لحظه با گروه بندی ها آشنا شدیم. حال می خواهیم به توضیح آزمون نام برده بپردازیم.

در واقع آزمون مذکور در این پژوهش از سه بخش تشکیل شده:

  1. حفظ کردن 50 کلمه
  2. حفظ کردن 12 خط شعر
  3. حفظ کردن 50 عدد

در این پژوهش در هر سه بخش گروهی که به هیچ گونه موسیقی گوش نمی داد به موفقیت دست یافت و میان نتایج دو گروه دیگر تفاوت چندانی یافت نمی شد.

در واقع نتیجه این پژوهش در تضاد با پژوهش قبلی است پس در نهایت می توان گفت هنوز دیدگاه دقیق و روشنی در رابطه با اثر موسیقی بر حافظه انسان ها موجود نمی باشد.

اما نکته دیگری که در رابطه با موسیقی و حافظه وجود دارد اثر عواطف و احساسات انسانی بر روی این دو متغیر می باشد. ممکن است برای شما نیز پیش آمده باشد که هنگام گوش دادن به یک موسیقی خاص، خاطرات تلخ یا شیرینی که به همراه آن موسیقی داشتید را به یاد آورده باشید.

در واقع موسیقی به گونه ای عمل می کند که با تحریک و برانگیختگی احساسات سبب یادآوری برخی از خاطرات می شود و به همین علت موسیقی درمانی یکی از راه های درمان برای افرادی است که دچار آلزایمر می باشند.

تا اینجا با آثار موسیقی بر قلب و حافظه انسان آشنا شدیم. اگر مشتاق هستید که اطلاعات بیشتری در رابطه با موسیقی و جسم و روح آدمی کسب کنید، پیشنهاد می کنم سری بعدی مقالات هنر درمانی  را دنبال کنید و ما را همراهی نمایید.

1 دیدگاه دربارهٔ «هنر درمانی(1)»

  1. بازتاب: هنر درمانی(2) - مجله برترین های دنیای هنر

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *